Η γαστρονομία ως στρατηγικό εργαλείο ανάπτυξης, εξωστρέφειας και σύνδεσης εκπαίδευσης–παραγωγής βρέθηκε στο επίκεντρο των σημαντικών ανακοινώσεων που έγιναν στο 4ο Cantina Academy στη Θεσσαλονίκη.

Από την ίδρυση της πρώτης επαγγελματικής ακαδημίας έως τη δημιουργία international business school και νέων ειδικοτήτων, το μήνυμα ήταν σαφές: η γαστρονομία περνά σε μια νέα, θεσμικά οργανωμένη φάση.

Σοφία Ζαχαράκη: Η πρώτη επαγγελματική ακαδημία στην Αρκαδία

Η Σοφία Ζαχαράκη ανακοίνωσε ότι «στην Αρκαδία θα λειτουργήσει τον Μάρτιο του 2026 η πρώτη επαγγελματική ακαδημία», ανοίγοντας –όπως σημείωσε– προοπτικές για αντίστοιχες δομές σε όλη τη χώρα.

Περιγράφοντας το νέο μοντέλο, έκανε λόγο για «την πρώτη προσπάθεια σύμπραξης ιδιωτικού και δημοσίου τομέα», όπου ιδιωτικός φορέας θα δημιουργεί ΙΕΚ, οι απόφοιτοι θα εργάζονται κατά 40% σε συνεργαζόμενη επιχείρηση και «το κράτος θα χρηματοδοτεί την πρακτική και τη μαθητεία και θα δίνει εχέγγυα για υποδομές».

Παράλληλα, τόνισε ότι «έχουμε δημιουργήσει μια αλυσίδα» από το γυμνάσιο έως τα πανεπιστήμια που μπορεί να τροφοδοτήσει τη γαστρονομία, τον επισιτισμό και τη φιλοξενία με εξειδικευμένο ανθρώπινο δυναμικό.

Ιδιαίτερη βαρύτητα έδωσε και στη διεθνοποίηση της εκπαίδευσης, σημειώνοντας ότι «είναι μια εξαιρετική στιγμή να συζητήσουμε για συμπράξεις μέσω του υπάρχοντος πλαισίου με ξενόγλωσσα προγράμματα για κοινά μεταπτυχιακά», ιδίως στο πεδίο της γαστρονομίας.

Η γαστρονομία γίνεται αλυσίδα εκπαίδευσης και ανάπτυξης

Αναλυτικότερα, τη στρατηγική σύνδεση της εκπαίδευσης με τη γαστρονομία και την τοπική ανάπτυξη ανέπτυξε στο 4ο Cantina Academy η Σοφία Ζαχαράκη, παρουσιάζοντας συγκεκριμένες θεσμικές πρωτοβουλίες και ανακοινώνοντας τη λειτουργία της πρώτης Επαγγελματικής Ακαδημίας στην Αρκαδία τον Μάρτιο του 2026.

Η υπουργός τόνισε ότι τα τελευταία χρόνια έχει διαμορφωθεί ένα ενιαίο εκπαιδευτικό οικοσύστημα γύρω από τη γαστρονομία και τον επισιτισμό: «Στο επίπεδο 3, στο κομμάτι του γυμνασίου, στο 4, στα επαγγελματικά λύκεια, στο επίπεδο 5, στο μεταλυκειακό, αλλά και στο πανεπιστημιακό μας επίπεδο, έχουμε αυτή τη στιγμή δημιουργήσει μια αλυσίδα… η οποία μπορεί να μας δώσει πολύ σημαντικές ειδικότητες στη γαστρονομία, στον επισιτισμό και στη φιλοξενία».

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στις πειραματικές ειδικότητες που έχουν ήδη προστεθεί, υπογραμμίζοντας ότι υπάρχει πλέον η δυνατότητα για πιο ευέλικτα και σύγχρονα σχήματα κατάρτισης.

Κεντρική ανακοίνωση της τοποθέτησής της αποτέλεσε ο νέος θεσμός των Επαγγελματικών Ακαδημιών. Όπως εξήγησε, πρόκειται για «την πρώτη προσπάθεια σύμπραξης δημοσίου και ιδιωτικού τομέα», όπου ένας ιδιωτικός φορέας –επιμελητήριο ή επιχείρηση– μπορεί να δημιουργήσει ΙΕΚ, με τους αποφοίτους να εργάζονται «τουλάχιστον κατά 40%» στην επιχείρηση που συμμετέχει στο σχήμα.

Το κράτος, από την πλευρά του, «θα χρηματοδοτήσει και την πρακτική, τη μαθητεία και βέβαια θα δώσει τα εχέγγυα μέσα από υψηλού επιπέδου προσωπικό και υποδομές». Η πρώτη Επαγγελματική Ακαδημία, όπως ανακοίνωσε, «θα λειτουργήσει στην Αρκαδία τον Μάρτιο του 2026», με άμεση εφαρμογή του νόμου και δυνατότητα επέκτασης σε όλη τη χώρα και σε πολλαπλές θεματικές.

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στη διεθνοποίηση της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, σημειώνοντας ότι στη Θεσσαλονίκη λειτουργεί ένα ισχυρό ακαδημαϊκό οικοσύστημα, με πανεπιστήμια, ιδιωτικές σχολές και μη κρατικά, μη κερδοσκοπικά ιδρύματα. «Είναι μια εξαιρετική χρονική στιγμή να συζητήσουμε και για συμπράξεις… με ξενόγλωσσα προπτυχιακά, με ξενόγλωσσα μεταπτυχιακά… που ιδίως στο ζήτημα της γαστρονομίας μπορούν να παράξουν εξαιρετικές δυνατότητες συνεργιών», ανέφερε.

Η κ. Ζαχαράκη υπενθύμισε και την προηγούμενη θεσμική πρωτοβουλία για τα επισκέψιμα οινοποιεία, τυροκομεία, ζυθοποιεία και ελαιοτριβεία, που συνδέουν την πρωτογενή παραγωγή με τη φιλοξενία και τη γαστρονομία. Η δυνατότητα διαμονής και δημιουργίας εστιατορίων σε τέτοιους χώρους, όπως σημείωσε, αποτέλεσε παράδειγμα του πώς η αξιοποίηση του πρωτογενούς τομέα μπορεί να ενισχύσει την τουριστική εμπειρία.

Σύμφωνα με την ίδια, η Ελλάδα διαθέτει πλέον:

  • ανθρώπινο κεφάλαιο,
  • ποιοτικό πρωτογενή τομέα,
  • σύγχρονο νομοθετικό πλαίσιο που διευκολύνει συνέργειες,
  • και πειραματικές ειδικότητες που επιτρέπουν ολιστική στρατηγική.

Κλείνοντας, η υπουργός αναφέρθηκε στη συνεργατική προσπάθεια που οδήγησε τη Θεσσαλονίκη να αναγνωριστεί ως «City of Gastronomy», τονίζοντας ότι «το “μαζί” έδωσε ένα πολύ σημαντικό αποτέλεσμα».

«Πιστεύουμε… στο όχημα της ποιότητας των ελληνικών προϊόντων, στην ποιότητα των ανθρώπων που ασχολούνται χρόνια με αυτό και σε αυτή τη σφραγίδα ποιότητας που δίνει η Ελλάδα μας όταν κάνουμε το “μαζί” πράξη», κατέληξε.

Ζαχαρούλα Ανδρεοπούλου: International Business School στην Κω

Η Ζαχαρούλα Ανδρεοπούλου, καθηγήτρια στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, ανακοίνωσε τη δημιουργία του πρώτου International Business School στην Κω, το οποίο «θα συνδέει γαστρονομία, τοπική κουλτούρα και διατροφή». Το νέο εγχείρημα θα πραγματοποιηθεί στην αγγλική γλώσσα, με τη συμμετοχή καθηγητών από την Ισπανία και την Ιταλία, και ήδη υποστηρίζεται από την Ένωση Ξενοδόχων του νησιού και την Περιφέρεια.

Η κα. Ανδρεοπούλου μίλησε για το διατμηματικό μεταπτυχιακό πρόγραμμα, που έχει δημιουργηθεί τα τελευταία 8 χρόνια στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και παίζει κομβικό ρόλο στην ανάπτυξη της περιοχής. Το πρόγραμμα αποτελεί σύμπραξη 35 έως 40 καθηγητών από έξι διαφορετικά τμήματα του ΑΠΘ – οικονομικό, νομικό, θεολογία, γεωπονία, δασολογία και φυσικό περιβάλλον, προσφέροντας μια διαθεματική και επιστημονική προσέγγιση στον τουρισμό και την τοπική ανάπτυξη. «Αυτό που επιδιώκουμε είναι μια ολιστική προσέγγιση του τουρισμού, με έμφαση στην τοπική ανάπτυξη», ανέφερε, προσθέτοντας ότι πολλοί απόφοιτοι του προγράμματος κατέχουν καίριες θέσεις σε φορείς, υπουργεία και επιχειρηματικές δραστηριότητες.

Η κ. Ανδρεοπούλου υπογράμμισε τη σημασία της γαστρονομίας και της αγροδιατροφής στο πρόγραμμα, αναφέροντας το μάθημα «Γαστρονομία – Αγροδιατροφή», το οποίο παρακολουθούν κάθε χρόνο δεκάδες φοιτητές. «Το διαφορετικό στο μεταπτυχιακό μας είναι ότι δεν σταματάμε στη θεωρία και στα έδρανα. Προχωράμε στην πράξη, με εβδομαδιαίες συναντήσεις και προσκεκλημένους ομιλητές από τον χώρο του τουρισμού και της γαστρονομίας, τόσο από την Ελλάδα όσο και από το εξωτερικό», τόνισε.

Η ίδια επισήμανε ότι η δικτύωση που δημιουργείται μέσω αυτών των δράσεων είναι ιδιαίτερα σημαντική: «Πολλές από τις δράσεις μας έχουν σαν αντίκτυπο στη γαστρονομία, στην αγροδιατροφή, στον οινοτουρισμό και στον αγροτουρισμό, θέματα που βάζουν τη γαστρονομία πολύ ψηλά στην ατζέντα για την τοπική ανάπτυξη».

Κική Ζηνοβιάδου: Νέα ειδικότητα «Τεχνικός Μαγειρικής»

Η Κική Ζηνοβιάδου, Κοσμήτορας του Perrotis College της Αμερικανική Γεωργική Σχολή, ανακοίνωσε τη νέα διετή ειδικότητα «Τεχνικός Μαγειρικής».

Όπως ανέφερε, στόχος είναι η σύνδεση της επαγγελματικής εκπαίδευσης με την πρωτογενή παραγωγή και την ποιότητα της πρώτης ύλης: «Προσπαθούμε να δώσουμε αυτή την ολιστική προσέγγιση στους σπουδαστές μας, να κατανοήσουν την αξία της πρώτης ύλης… και πώς μπορεί να αποτελέσει ένα προϊόν-πρεσβευτή όλης μας της πολιτιστικής κληρονομιάς».

Η νέα ειδικότητα ενσωματώνει και τον άξονα της βιωσιμότητας, με έμφαση στη «μείωση σπατάλης των τροφίμων», τόσο στη μεταφορά από την πρωτογενή παραγωγή στην εστίαση όσο και στη χρήση μέσα στη γαστρονομία.

Το συνολικό αποτύπωμα των ανακοινώσεων

Οι ανακοινώσεις που έγιναν στο 4ο Cantina Academy στη Θεσσαλονίκη συγκροτούν μια σαφή στρατηγική κατεύθυνση:

  • Δημιουργία νέων θεσμικών δομών (επαγγελματική ακαδημία).
  • Διεθνοποίηση της γαστρονομικής εκπαίδευσης (International Business School).
  • Ενίσχυση της επαγγελματικής κατάρτισης με σύνδεση στην παραγωγή (νέα ειδικότητα Τεχνικού Μαγειρικής).
  • Συμπράξεις δημόσιου και ιδιωτικού τομέα.
  • Έμφαση στη βιωσιμότητα και την ψηφιακή καινοτομία.

Το κεντρικό μήνυμα είναι ξεκάθαρο: η γαστρονομία δεν αντιμετωπίζεται πλέον ως πολιτιστικό συμπλήρωμα, αλλά ως οργανωμένο αναπτυξιακό εργαλείο, με εκπαιδευτική, παραγωγική και εξαγωγική διάσταση.