«Η Ήπειρος αποτελεί, επιτρέψτε μου να πω, την πηγή της αυθεντικότητας, η οποία είναι και η δύναμη αυτού του τόπου» τόνισε, μεταξύ άλλων, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Κωνσταντίνος Αν. Τασούλας ανοίγοντας τις εργασίες του 5oυ Cantina Academy με κεντρικό θέμα: «Ήπειρος: Οι ρίζες και το μέλλον της αυθεντικότητας», το οποίο διοργανώνεται από το Πρώτο Θέμα και το Cantina στα Ιωάννινα, την Τρίτη 23 Ιουνίου 2026.
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας περιέγραψε την Ήπειρο ως έναν τόπο που για δεκαετίες ταυτίστηκε με την απομόνωση, αλλά σήμερα καλείται να αξιοποιήσει το ισχυρότερο συγκριτικό του πλεονέκτημα: την αυθεντικότητά του.
«Η Ήπειρος αποτελεί την πηγή της αυθεντικότητας, η οποία είναι και η δύναμη αυτού του τόπου».
Όπως σημείωσε, η συζήτηση πλέον δεν αφορά την άρση της απομόνωσης, αλλά την αξιοποίηση των χαρακτηριστικών που καθιστούν την Ήπειρο ξεχωριστή, από τα προϊόντα και το φυσικό περιβάλλον έως την πολιτιστική της κληρονομιά.
Η ανάπτυξη δεν είναι αποσπασματική
Στην ομιλία του συνέδεσε τον αγροδιατροφικό τομέα με τις πολιτικές ανάπτυξης της υπαίθρου, υπογραμμίζοντας ότι η παραγωγή δεν μπορεί να εξεταστεί ανεξάρτητα από τις υποδομές, τον πολιτισμό και την ποιότητα ζωής στις τοπικές κοινωνίες.
Αναφέρθηκε ενδεικτικά σε έργα όπως η ανάδειξη του αρχαιολογικού χώρου της Δωδώνης, ο μεγάλος δακτύλιος των Ιωαννίνων, η επέκταση της Ιόνιας Οδού προς την Κακαβιά και οι ανακαινίσεις κέντρων υγείας στην περιοχή. «Το ελληνικό διατροφικό σύστημα δεν μπορεί παρά να λειτουργεί και να αναπτύσσεται μέσα σε ένα οργανικό σύνολο ανάπτυξης της υπαίθρου».
Όπως τόνισε, η αγροδιατροφή, ο πολιτισμός, οι υποδομές και η περιφερειακή ανάπτυξη αποτελούν αλληλένδετα στοιχεία: «Το ένα παρασύρει το άλλο».
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στη μοναδικότητα του ελληνικού διατροφικού συστήματος, το οποίο, όπως είπε, δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως μια απλή παραγωγική δραστηριότητα. «Το ελληνικό διατροφικό σύστημα δεν είναι εργοστασιακό προϊόν. Δεν προέρχεται από ένα εργοστάσιο που μπορεί να χτιστεί σχεδόν οπουδήποτε», υπογράμμισε.
Αντίθετα, το συνέδεσε με την ιστορία, το περιβάλλον και τις παραδόσεις κάθε τόπου: «Είναι ο πολιτισμός που αναβλύζει από έναν τόπο και έναν λαό ειδικά».
Σύμφωνα με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, ακριβώς γι’ αυτό απαιτείται μια συνολική προσέγγιση που να λαμβάνει υπόψη όλες τις παραμέτρους που διαμορφώνουν την ταυτότητα της ελληνικής υπαίθρου.
Η Ήπειρος ως γαστρονομικό οικοσύστημα
Ο Κωνσταντίνος Τασούλας στάθηκε ιδιαίτερα στον πρωτογενή τομέα της Ηπείρου, σημειώνοντας ότι λίγες περιοχές μπορούν να υπερηφανεύονται για τη γνησιότητα και την ποιότητα των προϊόντων τους.
Όπως ανέφερε, τα βουνά της Πίνδου, οι βοσκότοποι του Ζαγορίου και του Μετσόβου, τα ποτάμια, οι αμπελώνες της Ζίτσας, οι κτηνοτρόφοι και οι τυροκόμοι της περιοχής συνθέτουν ένα ενιαίο παραγωγικό και γαστρονομικό οικοσύστημα.
«Τα βουνά της Πίνδου, οι βοσκότοποι του Ζαγορίου και του Μετσόβου, τα ποτάμια και τα αμπέλια της Ζίτσας μαζί με τους κτηνοτρόφους και τους τυροκόμους μας συνθέτουν ένα ενιαίο ζωντανό γαστρονομικό οικοσύστημα».
Υπενθύμισε, μάλιστα, ότι η μετακινούμενη κτηνοτροφία και η βιοποικιλότητα των ορεινών λιβαδιών συνέβαλαν ώστε η Ήπειρος να εξελιχθεί σε έναν από τους σημαντικότερους τυροκομικούς τόπους της νοτιοανατολικής Ευρώπης.
Για τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, η αγροδιατροφή δεν αποτελεί μόνο οικονομική δραστηριότητα. Αποτελεί έκφραση πολιτισμού, στοιχείο ταυτότητας και βασικό πυλώνα για το μέλλον της ελληνικής περιφέρειας.
Το παράδειγμα του Μετσόβου
Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο η αυθεντικότητα μπορεί να μετατραπεί σε αναπτυξιακό πλεονέκτημα, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας αναφέρθηκε στο Μέτσοβο και στη διαδρομή που ακολούθησε τις τελευταίες δεκαετίες.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στον ορεινό αμπελώνα της περιοχής, ο οποίος αναπτύσσεται σε υψόμετρα που ξεπερνούν τα 1.000 μέτρα και, όπως σημείωσε, απέδειξε ότι ακόμη και ένα απαιτητικό φυσικό περιβάλλον μπορεί να δώσει προϊόντα υψηλής ποιότητας όταν συνδυάζονται η γνώση, η επιμονή και ο μακροπρόθεσμος σχεδιασμός.
«Ο ορεινός αμπελώνας του Μετσόβου απέδειξε ότι ακόμη και το πιο δύσκολο περιβάλλον μπορεί να γεννήσει κρασιά υψηλής ποιότητας όταν συνδυάζονται γνώση, επιμονή και μακρόπνοο σχέδιο».
Ο Κωνσταντίνος Τασούλας αναφέρθηκε και στην μεγάλη πρόκληση για την Ήπειρο: η διατήρηση αυτού του πλούτου στον τόπο όπου παράγεται, ενισχύοντας τη μεταποίηση, την απασχόληση και την τοπική οικονομία σε μια περίοδο που χαρακτηρίζεται από γεωπολιτικές αβεβαιότητες, ενεργειακές πιέσεις, κλιματική κρίση και ελλείψεις εργατικού δυναμικού.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η απάντηση στις προκλήσεις αυτές βρίσκεται στη διαφύλαξη της παραγωγικής πολυμορφίας της Ηπείρου και στην αξιοποίηση της αυθεντικότητας που διακρίνει τα προϊόντα και τους ανθρώπους της περιοχής.
«Η Ήπειρος χρειάζεται να διαφυλάξει την παραγωγική της πολυμορφία, γιατί το συγκριτικό της πλεονέκτημα βρίσκεται ακριβώς σε αυτή τη λέξη, στην αυθεντικότητα».
Ανατρέχοντας στην ιστορία του Μετσόβου, αναφέρθηκε στο όραμα του Ευάγγελου Αβέρωφ και του Ιδρύματος Τοσίτσα, το οποίο βασίστηκε στην ιδέα ότι οι νέοι δεν χρειάζεται να εγκαταλείπουν τον τόπο τους για να αναζητήσουν προοπτικές αλλού. Αντίθετα, μπορούν να δημιουργηθούν δραστηριότητες υψηλής προστιθέμενης αξίας που να συνδέονται με τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της περιοχής και την τοπική παράδοση.
Κεντρικό στοιχείο αυτής της προσπάθειας υπήρξε η επένδυση στη γνώση. Νέοι της περιοχής εκπαιδεύτηκαν στην τυροκομία και επέστρεψαν στο Μέτσοβο, συνδυάζοντας τις τεχνικές που απέκτησαν με την κτηνοτροφική παράδοση της Πίνδου. Από αυτή τη διαδικασία γεννήθηκε το Μετσοβόνε, το πρώτο ελληνικό καπνιστό τυρί ΠΟΠ.
Σήμερα, όπως επισήμανε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, το Μέτσοβο αποτελεί ένα παράδειγμα ανάπτυξης που στηρίζεται στο αμπέλι, την τυροκομία, τον τουρισμό και τον πολιτισμό, ενώ το 2024 ο αμπελώνας της περιοχής εντάχθηκε στο Εθνικό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς.
Το παράδειγμα του Μετσόβου και η αξία της διάρκειας
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας επέστρεψε στο παράδειγμα του Μετσόβου, παρουσιάζοντάς το ως ένα υπόδειγμα περιφερειακής ανάπτυξης που εξακολουθεί να παράγει αποτελέσματα δεκαετίες μετά τη διαμόρφωσή του.
«Η ελληνική περιφέρεια μπορεί να δημιουργήσει πραγματικό πλούτο αν πιστέψει στον εαυτό της και τις δυνάμεις της».
Όπως τόνισε, η επιτυχία του Μετσόβου δεν οφείλεται μόνο στις πρωτοβουλίες που αναπτύχθηκαν από τη δεκαετία του 1950 και μετά, αλλά κυρίως στη διάρκειά τους και στη σύνδεσή τους με τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του τόπου. Κατά τον ίδιο, η μεγαλύτερη επιτυχία τέτοιων παραδειγμάτων βρίσκεται στο γεγονός ότι οι επιλογές που έγιναν τότε εξακολουθούν να παράγουν αποτέλεσμα μέχρι σήμερα, αποδεικνύοντας τη σημασία του μακροπρόθεσμου σχεδιασμού.
Στο πλαίσιο αυτό αναφέρθηκε στη Γαλακτοκομική Σχολή Ιωαννίνων, οι απόφοιτοι της οποίας δραστηριοποιούνται σήμερα σε ολόκληρη τη χώρα, μεταφέροντας τεχνογνωσία και συμβάλλοντας στην αναβάθμιση της ελληνικής τυροκομίας. Παράλληλα, εξήρε το έργο των ερευνητών του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, οι οποίοι μελετούν τις αυτόχθονες φυλές ζώων και τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά των προϊόντων τους.
«Η πιο βαθιά παράδοση και η πιο σύγχρονη επιστήμη μπορούν τελικά να μιλούν την ίδια γλώσσα».
Ανάμεσα στις μεγάλες επιχειρήσεις και τους μικρούς παραγωγούς
Ο Κωνσταντίνος Τασούλας υπογράμμισε ότι το μέλλον της ελληνικής περιφέρειας θα εξαρτηθεί από την ισορροπία ανάμεσα στις μεγάλες επιχειρήσεις που ανοίγουν δρόμους στις διεθνείς αγορές και στους μικρούς παραγωγούς που διατηρούν την ποικιλία και τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά κάθε τόπου.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η πρόοδος δεν μπορεί να περιορίζεται στα μεγάλα αστικά κέντρα, αλλά πρέπει να δημιουργεί προοπτικές για τους ανθρώπους που επιλέγουν να ζουν και να εργάζονται στον τόπο τους.
«Μια χώρα δεν προχωρεί αληθινά όταν προοδεύουν μόνο τα μεγάλα αστικά κέντρα».
Από το όραμα στο σχέδιο
Κλείνοντας την ομιλία του, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας στάθηκε στη σημασία του σχεδιασμού, διαχωρίζοντάς τον από τη γενικότερη έννοια του οράματος. Όπως ανέφερε, η πρόοδος δεν εξασφαλίζεται μόνο μέσα από μεγάλες ιδέες και διακηρύξεις, αλλά μέσα από συγκεκριμένα βήματα που μπορούν να οδηγήσουν σε μετρήσιμα αποτελέσματα.
«Το δύσκολο δεν είναι να είμαστε οραματιστές. Το δύσκολο είναι να έχουμε ένα σχέδιο και να το υλοποιούμε».
Ποιος είναι ο Κωνσταντίνος Τασούλας
Ο Κωνσταντίνος Αν. Τασούλας γεννήθηκε στα Ιωάννινα το 1959 και είναι απόφοιτος της Νομικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών. Το 1989 εργάστηκε σε δικηγορική εταιρεία του Λονδίνου ως υπότροφος του Βρετανικού Συμβουλίου. Στις βουλευτικές εκλογές του 2000 εξελέγη για πρώτη φορά βουλευτής Ιωαννίνων με τη Νέα Δημοκρατία. Επανεξελέγη στις εκλογικές αναμετρήσεις των ετών 2004, 2007, 2009, 2012 (δύο φορές), 2015 (δύο φορές), 2019 και 2023 (δύο φορές).
Κατά τη διάρκεια της κοινοβουλευτικής του θητείας συμμετείχε σε πολλές επιτροπές της Βουλής των Ελλήνων. Το 2005 διετέλεσε Αντιπρόεδρος της Μόνιμης Διαρκούς Επιτροπής Δημόσιας Διοίκησης, Δημόσιας Τάξης και Δικαιοσύνης. Το 2006 ορίστηκε Αναπληρωτής Κοινοβουλευτικός Εκπρόσωπος της Νέας Δημοκρατίας, ενώ το 2007 ανέλαβε καθήκοντα Υφυπουργού Εθνικής Άμυνας. Τον Φεβρουάριο του 2010 εξελέγη Γενικός Γραμματέας της Κοινοβουλευτικής Ομάδας της Νέας Δημοκρατίας. Το 2014 ανέλαβε Υπουργός Πολιτισμού και Αθλητισμού, θέση την οποία διατήρησε έως τον Ιανουάριο του 2015. Το 2018 ορίστηκε Γενικός Εισηγητής της Νέας Δημοκρατίας για τη Συνταγματική Αναθεώρηση.
Το 2019 εξελέγη Πρόεδρος της Βουλής των Ελλήνων. Επανεξελέγη στη θέση αυτή τον Μάιο του 2023 και εκ νέου τον Ιούλιο του 2023, καταγράφοντας τρεις διαδοχικές εκλογές στο ανώτατο κοινοβουλευτικό αξίωμα.
Στις 12 Φεβρουαρίου 2025 εξελέγη από τη Βουλή των Ελλήνων Πρόεδρος της Δημοκρατίας. Ανέλαβε επισήμως τα καθήκοντά του στις 13 Μαρτίου 2025, αποτελώντας τον ανώτατο πολιτειακό άρχοντα της χώρας.
Από το 1981 έως το 1990 διετέλεσε ιδιαίτερος γραμματέας του Ευαγγέλου Αβέρωφ-Τοσίτσα, επίτιμου προέδρου της Νέας Δημοκρατίας. Το 1990 υπηρέτησε ως ειδικός σύμβουλος στα Υπουργεία Εθνικής Οικονομίας και Εμπορίου, ενώ την περίοδο 1990–1993 διετέλεσε πρόεδρος του Οργανισμού Προωθήσεως Εξαγωγών (Ο.Π.Ε.). Το 1990 εξελέγη δημοτικός σύμβουλος Κηφισιάς και το 1994 εξελέγη Δήμαρχος Κηφισιάς. Τον Ιούνιο του 2013 ορίστηκε Πρόεδρος του Ινστιτούτου Δημοκρατίας «Κωνσταντίνος Καραμανλής». Είναι παντρεμένος με τη δικηγόρο Φανή Σταθοπούλου και έχουν δύο παιδιά, τον Τάσο και τη Μάγδα.
